محصولات وطنی؛ خوش‌طعم و باکیفیت

هفته‌نامه‌ی دهقان | شجاع‌الحق نوری
هوای گرم تابستان است و سر می‌زنیم به بازار میوه و ترکاری‌ شهر کابل. بازار میوه و ترکاری‌ تهیه مسکن که یکی از بزرگ‌ترین مراکز فروش محصولات داخلی است، بیشتر از هرجای دیگر ازدحام دارد.
در این بازار انواع مختلف میوه‌ و ترکاری‌ داخلی به چشم می‌خورد. گیلاس، سیب، شفتالو، تربوز، خربوزه، آلوبالو، بادرنگ، بادنجان رومی، پیاز، کچالو و مرچ از مشهورترین محصولاتی است که در این مرکز خرید زیادتر دیده می‌شود.
مسوولان در این مارکیت می‌گویند که قیمت محصولات داخلی امسال نسبت به سال گذشته بهتر است.
حاجی اخترمحمد، رییس اتحادیه میوه و ترکاری مارکیت سبزی و میوه، می‌گوید که محصولات میوه و سبزی افغانستان نسبت به محصولات بیرونی از قیمت و کیفیت بهتری برخوردار است و مردم هم از تولیدات وطنی بیشتر خرید می‌کنند.
او می‌گوید: «قیمت و حاصل امسال نسبت به سال گذشته بهتر است. سال گذشته یک کارتن زردآلو را ۳۰۰ افغانی فروش می‌کردیم، امسال تا ۷۰۰ افغانی فروش کردیم. همین‌گونه گیلاس، آلوبالو و میوه‌های دیگر هم از قیمت بهتری برخوردار است. قیمت‌ها نسبت به گذشته افزایش یافته، میوه‌های امسال کیفیت بیشتری دارد و مرض ندارد. سابق گاهی مرض می‌زد. چیچک یکی از این امراض بود. امسال میوه‌ها مرض ندارد، از همین خاطر کیفیت بهتری دارد.»
به گفته اخترمحمد، افزایش صادرات هم در بالا رفتن قیمت‌ها نقش داشته است: «امسال صادرات هم زیاد داریم. تاکنون میوه زردآلو و گیلاس را به امارات، هندوستان و بعضی کشورهای اروپا صادر کردیم. صادرات این دو میوه نسبت به پارسال  تا ۴۰ درصد افزایش یافته است. زردآلوی امیری و گیلاس از میوه‌هایی است که به کشورهای نام‌برده صادر شده است. مزه و کیفیت میوه وطن ما بالاست، از همین خاطر مشتری بیشتر دارد.»
علاوه بر صادرات، از نظر حاجی اخترمحمد، ساخت سردخانه‌ها نیز بر افزایش قیمت میوه‌ و سبزی داخلی تأثیر گذاشته است. او هم‌چنان می‌افزاید‌: «در سال‌های اخیر ۱۵ سردخانه متوسط و کوچک توسط تاجران و سرمایه‌داران ساخته شده است. از دولت می‌خواهیم که در این بخش دهقانان و باغداران را حمایت بیشتر کند.» موصوف می‌افزاید که میوه‌های خارجی دارای کیفیت پایین بوده، از همین رو مردم کمتر علاقه‌مند آن است. به گفته او، میوه‌ها و ترکاری‌هایی که از بیرون می‌آید، خام کنده می‌شود و سبز است،‌ یا اگر سبز هم نیست،  در سردخانه‌ها شش ماه الی یک سال نگهداری شده، بعد به افغانستان می‌آید،‌ به همین دلیل کیفیت و مزه‌ی خوبی ندارد. او هم‌چنان می‌گوید که دهقانان و باغداران خارجی برای زود پخته شدن میوه، از مواد کیمیاوی استفاده می‌کنند، از همین خاطر کیفیت میوه پایین می‌آید. او به‌طور مثال از ام و کیله خارجی یاد می‌کند که سبز چیده شده به افغانستان می‌آید یا سیب که یک سال در سردخانه نگهداری و بعد وارد افغانستان می‌شود.
رییس اتحادیه میوه و ترکاری افغانستان در مورد افزایش قیمت محصولات زراعتی داخلی می‌گوید: «پارسال یک کیلو تربوز تا به دو افغانی فروش شد، امسال هر سیر تربوز کمتر از ۷۰ افغانی فروش نشده است. همین‌گونه خربوزه ۱۲۰ افغانی فروش می‌شود. سیب جورس نیز به ۵۰۰ افغانی فروش می‌شود. بادرنگ هم‌چنان قیمت بهتری دارد. سال گذشته یک خریطه بادرنگ به ۲۰ افغانی فروش شد، امسال تاکنون هر خریطه از ۱۰۰ افغانی پایین نیامده است. بادنجان رومی هم پایین‌تر از ۷۰ روپیه فروش نشده، ولی سال گذشته هر خریطه آن به ۳۰ افغانی فروش شده بود. همین‌گونه تمام میوه‌ها و ترکاری‌ها قیمت خوب‌تری دارد. این نشان می‌دهد که قیمت محصولات وطنی از میوه‌های بیرونی بهتر است.»
او از دولت می‌خواهد که دهقانان و باغداران را بیشتر حمایت کند: «گاهی در انتقال میوه‌ و ترکاری با مشکل مواجه می‌شویم و مواد فاسد می‌شود و اهل این کار آسیب می‌بیند. نیاز است که سردخانه‌های بزرگ توسط دولت جور شود و سهولت برای دهقانان و تاجران میوه و ایجاد شود.»
تولید داخلی میوه‌ و ترکاری نسبت به سال‌های گذشته افزایش یافته است. همین‌گونه در کیفیت و ساحه کشت آن نیز افزایش آمده ‌است. مهم‌ترین دلیل افزایش محصولات داخلی، آموزش روش‌های نوین کشت و برداشت به باغداران و دهقانان توسط متخصصان میوه و سبزی وزارت زراعت است. توزیع نهال‌ها و تخم‌های تصدیق شده، دلیل دیگر افزایش تولید داخلی میوه و سبزی است. وزارت زراعت هم‌چنان در مبارزه با آفت‌های زراعتی نیز به دهقانان کمک کرده که این مورد نیز روی افزایش تولید تأثیر داشته است.