د بڼوالۍ د ځنځیروي ارزښت د ودې سکتوري پروژه (HVCDSP)

mail-admin

د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت

د بڼوالۍ د ځنځیروي ارزښت د ودې سکتوري پروژه

د پروژې نوم:                       د بڼوالۍ د ځنځیروي ارزښت د ودې سکتوري پروژه (HVCDSP)

موقعیت  :                          د افغانستان په یوولسو ولایتونو (کابل، لوگر، پکتیا، پکتیکا، خوست، غزنی، وردگ، ننگرهار، کنر، لغمان

                                          او بامیان) کې

تمویل کوونکی :                    آسیایې پراختیاې بانک(ADB)

د پروژې موده :                    د ۲۰۱۸ زیږدیز کال له ډسمبر څخه بیا تر ۲۰۲۴ زیږدیز پوري

پلي کوونکی :                        د کرني، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت

بودیجه :                            ۷۵ ملیونه امریکایې ډالره

د پروژې اساسی موخه :        په متوازن ډول اقتصادي وده، د کرنیزو محصولاتو وده او غذایې امنیت، د بڼوالۍ د ځنځیروي ارزښت د زیربناوو او آسانتیاوو ښه والی او همدارنګه  د بڼوالي د محصولاتو د صادراتو د پراختیا لپاره ملي ظرفیت ته وده ورکول.

د پروژې لنډه پیژندنه

آسیایې پراختیایي بانک د ۱۳۹۷ هـ ل کال د تلي په میاشت کې د افغانستان اسلامي جمهوریت ته د ۷۵ میلیونه امریکايې ډالرو په ارزښت بلا ناغه مرسته د (بڼوالۍ د ځنځیروي ارزښت د ودې سکتوري پروژې) د پلي کیدو لپاره منظور کړه. د نوموړې پروژې تاثیر د متوازن اقتصاد د ودې او ثبات سره تړلی ده. د دي پروژې عمده تاثیر به د بڼوالي محصولاتو د تولید، بازار موندني او د هغوی د ارزښت لوړونه اوسي.  دا پروژه د کرني، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت د انکشاف د ستراتیژي او د آسیایي پراختیایي بانک لخوا د هیواد سره د همکاري د ستراتیژي په پام کي نیولو سره  ډیزاین او طرحه شوې ده.‌

دا پروژه د افغانستان په یوولسو ولایتونو (کابل، لوګر، پکتیا، پکتیکا، خوست، غزني، وردګ، ننګرهار، کنړ، لغمان او بامیان) کې پلي کیږي. یاده پروژه د وارداتو د تعویض او همدارنګه د وچو میوو د صادراتو د ودې په برخه کې کار کوي.

په بڼوالۍ سربیره، دا پروژه د کرنیزو تشبثاتو په برخه کې کار کوي. پروژه په پام کې لري تر څو د میوو او سبو لپاره د پروسس او بسته بندي د مرکزونو جوړول، د بڼوالي محصولاتو لپاره د بسته بندي د ماشینونو او نورو وسایلو برابرول، د عصري سړخونو جوړول او د کچالو، کلونل روټساک او  micro-propagation لپاره د انساجو د کښت (Tissue Culture) لابراتوارونو د جوړولو په برخه کې له کرنیزو سوداګرو سره د ټاکل شوې فیصدي په بنسټ، مرسته وکړي.

اساسي موخي

  • د بڼوالۍ د ځنځیروي ارزښت د زیربناوو او آسانتیاوو ښه والی.
  • د بڼوالۍ د محصولاتو د صادراتو د پراختیا لپاره ملي ظرفیت ته وده ورکول.
  • د تطبیقی څیړنو له لاري د محلي کرنیزو کاروبارونو پراختیا او همدارنګه د بازارموندني په برخه کې د ظرفیتونو لوړول.
  • د کرنیزو محصولاتو د تولید عصري کول، تطبیقي څیړنې او د کرنیزو وسایلو عصري کول، د عصري شنو خونو جوړول او همدارنګه په کرنیزو ځمکو کې د کرنیزو تاسیساتو جوړول.
  • د افغانستان د باغداري محصولاتو وده او په نړیواله کچه د یادو محصولاتو برنډ کول.

کاري ساحه:

په لومړي قدم کې دا پروژه عمدتآ په میوو کې مڼې، زردالو، شفتالو، آلو، انار، ګیلاس، بادام او انګور، او په سبو کې کچالو، پیاز،‌ رومي بانجان، او نور د شنوخونو نباتات په پام کې نیسي.‌ نوموړې پروژه به د افغانستان په ۱۱ (یوولسو) ولایتونو(کابل، لوګر، پکتیا، پکتیکا، خوست، غزني، وردګ، ننګرهار، کنړ، لغمان او بامیان) کې پلي کیږي . په دې سره به پروژه د هیواد په کچه د تازه او وچو میوو، او سبو د وارداتو په تعویض او د صادراتو په لوړوالي کې پوره ونډه واخلي. 

دوه ډوله فرعي پروژې به د نوموړې پروژې له لاري تمویل کیږي:

 (i) د کرنیزو سوداګرو فرعي پروژې، چې عبارت دي له:

  • د میوو او سبو د پروسس او بسته بندي مرکزونو جوړول،
  • د درجه بندي او بسته بندي او یا هم د پروسس د وسایلو او ماشین آلاتو برابرول،
  • د عصري سړو زیرمو او کنترول شوی اتموسفیر زیرمو جوړول،
  • د محصولاتو د کیفیت د تضمین لپاره په پروسس مرکزونو کې د لابراتوار جوړول،
  • کرنیزو سوداګرو ته د نړیوالو معیاري سندونو یا ستندردونو ورپیژندنه او د محصولاتو د کیفیت او صحي والي څخه ډاډمن کیدل،
  • د کچالو، کلونل روټساک او  micro-propagation لپاره د انساجو د کښت (Tissue Culture) لابراتوارونو جوړول.

 (ii) د بزګرانو لپاره ځانګړې شوې فرعي پروژې، چې اړتیا وړ فرعي پروژې به د دې پروژي په واسطه تطبیق کیږي، عبارت دي له:

  • د عصري شنو خونو جوړیدل.
  • د کچالو او پیازو لپاره د صفرانرژی سړو زیرمو تاسیس.
  • د متراکمو باغونو احداث او د هغوی چیله کول.
  • د تاکستانو (د انګورو باغونو) جوړول او د هغوی چیله کول.
  • د ممیزو د وچولو خوني.
  • د اوبو د زیرمو څخه ښه ګټه اخیستل او بزګرانو ته د کرنیزو ځمکو د خړوبولو لپاره د حوضونو جوړول او د اوبولګولو لپاره د څاڅکي سیستمونو نصبول.

د پروژې د پایدار او ښه پلی کیدو لپاره، د فرعي پروژو په تمویل کې د کرنیزو سوداګرو سهم ۵۰ سلنه او د بزګرانو سهم به ۲۰ سلنه وي. نوموړې پروژه به د کرنې، اوبولګولو او مالدارۍ وزارت لخوا د افغانستان د مالیې وزارت سره په همغږي او د آسیایې پراختیایې بانک په مالي مرسته پلي کیږي.

د HVCDSP  پروژې اساسي کړنې-۱۳۹۸

  • په مرکز او اړوندو ولایتونو کې د پروژې لپاره د کارکوونکو ګمارنه
  • د اداري او معلوماتي ټکنالوژې اړوندو  وسایلو پیر
  • د ساحوي دفترونو ترمیم
  • د پروژې د کارکوونکو او همدارنګه د بزګرانو او کرنیزو سوداګرو لپاره د روزنیزو ورکشاپونو دایرول
  • د پروژې په اړه د بزګرانو او کرنیزو سوداګرو لپاره  د عامه پوهاوي په موخه د روزنیزو ټرینینګونو دایرول
  • د پروژې لپاره د پنځو عرادو موټرو پیرل
  • د کرنیزو سوداګرو پیژندل او همدارنګه د پروژې سره د کارکولو لپاره د هغوی هڅونه
  • د بادام باغ د نندارتون له لاري عامه پوهاوی او د کرنیزو سوداګرو پیژندنه

د HVCDSP  پروژې پلان شوې کړنې-۱۳۹۹

  • په لغمان ولایت کې د یو عصري ګل بڼ جوړول
  • د ۱۵ هکتاره متراکمو بڼوڼو جوړول ( ۷ هکتاره په ننګرهار کې، ۵ هکتاره په لغمان او ۳ هکتاره په کونړ کې)
  • د اوبو د ذخیره کولو په موخه د لسو ذخیره خونو جوړول ( ۲ بابه په ننګرهار، ۲ بابه په لغمان او ۶ بابه په کونړ کې)
  • د کچالو لپاره د لسو صفر انرژې ذخیره خونو جوړول ( څلور بابه په لغمان، څلور بابه په ننګرهار او دوه بابه په کونړ کې)
  • د پیازو لپاره د شلو صفر انرژې ذخیره خونو جوړول ( لس بابه په لغمان، شپږ بابه په ننګرهار او څلور بابه په کونړ کې)
  • د ۱۵ هکتاره کروندې لپاره په قطره یې ډول د اوبو د سیستم جوړول او همدارنګه د دوو کلونو لپاره د یاد سیستم ساتنه ( ۷ هکتاره په ننګرهار، ۵ هکتاره په لغمان او ۳ هکتاره په کونړ کې)

د پروژې ساحوي دفترونه او د اړیکو شمیرې:

د بڼوالۍ د ځنځیروي ارزښت د ودې سکتوري پروژه د هېواد په یوولسو ولایتونو کې فعالیت کوي او څلور ساحوي دفترونه لري:

  1. د ننګرهار ساحوي دفتر

ساحوي مسئول: محمد یعقوب گلزی

د اړیکې شمیره: ۰۷۷۵۵۵۵۴۳۰

بریښنالیک:  yaqub.gulzai@mail.gov.af

  1. د پکتیا ساحوي دفتر

ساحوي مسئول: احمد الله مهمند

د اړیکې شمیره: ۰۷۷۷۴۷۷۴۱۶

بریښنالیک:  ahmad.mommand@gmail.com

  1. د غزني ساحوي دفتر

ساحوي مسئول: نثار احمد عبیدی

د اړیکې شمیره: ۰۷۹۳۴۸۲۲۰۰

بریښنالیک:  nisar.obaidee@mail.gov.af

  1. د بامیانو ساحوي دفتر

ساحوي مسئول: سید فهیم سادات

د اړیکې شمیره: ۰۷۰۰۶۲۴۸۰۲

بریښنالیک:  fahim.sadat@mail.gov.af